Yaklaşan Deepfake Tsunami’ye Karşı En Güçlü Silahınız: Eleştirel Düşünme
- Hüseyin GÜZEL
- 4 hours ago
- 3 min read
Son yıllarda sahte içerik, özellikle de yapay zeka tarafından üretilen içerik, hızla yaygınlaştı. Amazon’un araştırmasına göre, internetteki içeriğin yüzde 60’a kadarı artık yapay zeka tarafından oluşturuluyor.
Deepfake, özellikle yanıltıcı görünmek için tasarlanmış içerik anlamına gelirken, bunların hepsi deepfake değil.
Son yıllarda, deepfake teknolojisi seçim manipülasyonu, dolandırıcılık ve hırsızlık gibi kötü amaçlı faaliyetlerde kullanılmaya başlandı. Ayrıca, insanların rızası olmadan pornografik içerik oluşturmak için de deepfake’lerden yararlanılıyor.
Yapay zeka araçlarının gelişimi ve yaygınlaşmasıyla birlikte, bu sorunların daha da büyümesi bekleniyor. Elon Musk’ın xAI’si tarafından geliştirilen Grok 3, artık tüm X (Twitter) kullanıcılarına ücretsiz olarak sunuluyor ve gerçek kişilerin inandırıcı deepfake’lerini oluşturmak için kullanılabiliyor.
Deepfake’lerin sebep olabileceği aldatma ve kötüye kullanımlara karşı korunmak için çeşitli araçlar mevcuttur. Yapay zeka tabanlı tespit araçları, içeriğin dijital olarak oluşturulup oluşturulmadığını veya manipüle edilip edilmediğini değişen başarı oranlarıyla tespit edebilir. Çok faktörlü kimlik doğrulama ve diğer dijital kimlik doğrulama yöntemleri de sosyal mühendislik saldırılarına karşı koruma sağlayabilir.
Deepfake teknolojisi hızla gelişiyor ve ilerliyor, bu da kendinizi korumak için eğitim, eleştirel düşünme ve farkındalığın önemini vurguluyor.
Bu makale için hazırladığımız podcast'i Spotify uygulamasından dinleyebilirsiniz...
Eleştirel Düşünme ve Farkındalık
Teknoloji, deepfake'lere karşı korunmamıza yardımcı olabilir, ancak tüm cevapları sağlamaz ve %100 güvenilir değildir.
Bu yüzden, yapay zeka kaynaklı dezenformasyondan korunmanın en etkili yolunun, bağlamsal farkındalık ve eleştirel düşünme gibi insan yetenekleri olduğuna inanıyorum.
Günümüzde işletmelerin, çalışanlarını içerik ve bilgileri eleştirel bir şekilde değerlendirebilecek şekilde eğitmesi gerekiyor. Ve bireyler olarak, kötü niyetli kişilerin düşüncelerimizi ve seçimlerimizi -demokratik seçimlerimiz de dahil olmak üzere- nasıl ve neden etkilemeye çalışacaklarını anlamalıyız.
Deepfake'ler, üstesinden gelmek için bazı özel beceriler gerektiren benzersiz zorluklar yaratıyor:
Gerçekleri kontrol etme ve doğrulama, günümüzde kaynaklarımızı doğrulamak ve bilginin kaynağını belirlemek her zamankinden daha önemli olduğu için kritik öneme sahip. Facebook, kullanıcıları kimliklerini gizlemeye çalışan kaynaklardan gelen yanıltıcı bilgiler konusunda uyarmak için bazı özellikler geliştirdi.
Ancak, gerçekleri kontrol etme işlevlerini kaldırması ise eleştirildi ve bu durum geriye doğru bir adım olarak değerlendirildi.
Bağlamsal farkındalık, çoğu zaman "Bu mantıklı mı?" diye sormak kadar basit olabilir.
Muhtemelen 2022’de birçok kişi, Volodymyr Zelensky’nin Rusya’ya teslim olduğu videonun gerçek olmadığını, bağlamın ve durumun farkında olarak anlamıştır.
Arup mühendislik firmasında çalışan bir çalışan, patronunun sesinin deepfake teknolojisiyle taklit edildiği bir dolandırıcılık tuzağına düşerek 25 milyon doları dolandırıcılara kaptırdı. Çalışan, talebin olağan dışı niteliğinin daha fazla farkında olsaydı, bu dolandırıcılıktan kurtulabilirdi.
Eleştirel düşünme becerileri, bilginin kimden geldiğini ve neden bize vermek istediklerini sormamıza yardımcı olur.
Dezenformasyon içerikli yayınlar genellikle korku, öfke veya heyecan yaratmak için duyguları aşırı bir şekilde kullanır. Neyse ki, bu şekilde manipüle edildiğimizi fark etmeyi öğrenebiliriz.
Dolayısıyla, tükettiğimiz herhangi bir içerik hakkında dikkat etmemiz gereken üç önemli nokta şunlardır:
Beni etkilemeye mi çalışıyor?
Gerçekleşmiş olma olasılığı var mı?
Bana anlatan kişiye güvenebilir miyim?
Deepfake’lerin etkisinden korunmak için içerik hakkında eleştirel düşünmeye yönelik bu yaklaşımın önemini vurgulamak hayati önem taşımaktadır.
Gerçek Sonrası Bir Dünyaya Uyum Sağlamak
Deepfake teknolojisi gelişmeye devam ettikçe, sahte video, görüntü veya sesleri tespit etmenin giderek zorlaşacağı bir noktaya ulaşabiliriz. Bu durumda, eleştirel düşünme, farkındalık ve akıl yürütme gibi insan savunma mekanizmaları, muhtemelen daha uzun süre güvenilir savunma hatları olarak kalacaktır.
Peki, düzenlemeler bizi koruyabilir mi? Çin ve AB gibi bazı ülkeler deepfake’lerle ilgili düzenlemeler getirmiş olsa da, suçluların her zaman kanunlara uymadığı bir gerçektir.
Bu nedenle, kuruluşların, herkesin bilgiye göre hareket etmeden önce doğrulama ve eleştirel değerlendirme prosedürlerini ve politikalarını anlamasını sağlamak için harekete geçmeleri hayati önem taşımaktadır.
Bireyler için ise, yapay zeka kaynaklı yanlış bilgilendirmenin tehlikeleri konusunda farkındalık kazanmak, ister kime oy vereceğimizi, ister kime para vereceğimizi etkileyecek olsun, ikinci doğamız haline gelmelidir. Bu farkındalık, gelecekte kendi gözlerimizle gördüklerimize güvenip güvenemeyeceğimizden emin olamayabileceğimiz bir ortamda doğru yolda kalmamıza yardımcı olacaktır.
by Bernard Marr
Bernard Marr Hakkında
Dünyaca ünlü bir gelecek bilimci ve etkileyici bir düşünce lideri olan Bernard Marr, iş ve teknoloji alanlarında uzmanlaşmıştır. Teknolojiyi insanlığın iyiliği için kullanma tutkusuyla hareket eden Marr, 20’den fazla en çok satan kitaba imza atmıştır. Forbes için düzenli olarak köşe yazıları yazan Marr, aynı zamanda dünyanın en tanınmış kuruluşlarından birçoğuna danışmanlık ve koçluk yapmaktadır.
Bernard Marr, sosyal medya kanalları ve bültenlerinde toplam 4 milyon takipçiye sahip, LinkedIn tarafından dünyanın en iyi 5 iş dünyası etkileyicisinden biri olarak gösterilen bir isimdir. Son kitabı ise ‘Uygulamada Üretken Yapay Zeka’dır.
Bu makale için hazırladığımız Youtube sunum videosunu izleyebilirsiniz...
Comments